Trang 50 — Nơi buồn chiến tranh

Câu 1. Nêu các chi tiết, sự kiện trong đoạn trích cho thấy tình thế hiểm nghèo của Kiến và đồng đội. Trong tình thế đó, Kiến và Hoà đã phản ứng như thế nào?

Trả lời: Các chi tiết, sự kiện cho thấy tình thế hiểm nghèo của Kiến và đồng đội:

  • "Bộ mặt gớm guốc của nó, với những móng vuốt của nó, với những sự thật trần trụi bất nhẫn nhất của nó sẽ chỉ đơn thuần có nghĩa là một thời buổi và một quãng đời mà bất kì ai đã phải trải qua, đều mãi mãi bị ám ảnh, mãi mãi không thể tha thứ cho mình."
  • "Nếu không nhờ có Hoà cùng biết bao đồng đội thân yêu ruột thịt, vô số và vô danh, những người lính thường, những liệt sĩ của lòng nhân, đã làm sáng danh đất nước này và đã làm nên vẻ đẹp tinh thần cho cuộc kháng chiến, thì đối với Kiến, chiến tranh với bộ mặt gớm guốc của nó, với những móng vuốt của nó, với những sự thật trần trụi bất nhẫn nhất của nó sẽ chỉ đơn thuần có nghĩa là một thời buổi và một quãng đời mà bất kì ai đã phải trải qua, đều mãi mãi bị ám ảnh, mãi mãi không thể tha thứ cho mình."

Trong tình thế đó, Kiến và Hoà đã phản ứng:

  • Kiến: Quá trình lâu dài cảm nhận lại chiến tranh dưới làn ánh sáng chậm rãi của nỗi buồn.
  • Hoà: Cùng đồng đội che chở đùm bọc, được cứu mang và được cứu sống.

Câu 2. Phân tích diễn biến tâm trạng và hành động của Kiến và Hoà khi đối mặt với toán lính Mỹ. Vì sao Kiến và Hoà có những phản ứng khác nhau khi đối mặt với kẻ thù?

Trả lời:

  • Kiến:
    • Tâm trạng: Nỗi buồn chiến tranh không bao giờ nguôi.
    • Hành động: Cảm nhận lại chiến tranh dưới làn ánh sáng chậm rãi của nỗi buồn.
  • Hoà:
    • Tâm trạng: Hồn nhiên, lạc quan.
    • Hành động: Che chở, đùm bọc đồng đội.

Kiến và Hoà có những phản ứng khác nhau khi đối mặt với kẻ thù vì mỗi người có cách trải nghiệm và vượt qua chiến tranh khác nhau. Kiến bị ảnh hưởng sâu sắc bởi chiến tranh, trong khi Hoà thể hiện sự hồn nhiên và tinh thần chiến đấu.

Câu 3. Nhận xét về cốt truyện và cách kể chuyện của Bảo Ninh qua đoạn trích trên.

Trả lời: Cốt truyện của Bảo Ninh tập trung vào trải nghiệm của Kiến về cuộc chiến tranh, làm nổi bật sự tàn khốc và ảnh hưởng lâu dài của chiến tranh. Cách kể chuyện của Bảo Ninh:

  • Diễn đạt sâu sắc, giàu hình ảnh.
  • Tập trung vào nội tâm nhân vật.

Câu 4. Trong đoạn trích, em có ấn tượng với chi tiết nào nhất? Vì sao?

Trả lời: Em ấn tượng với chi tiết: "Kiến nếu không nhờ có Hoà cùng biết bao đồng đội thân yêu ruột thịt, vô số và vô danh, những người lính thường, những liệt sĩ của lòng nhân, đã làm sáng danh đất nước này và đã làm nên vẻ đẹp tinh thần cho cuộc kháng chiến..."

Vì chi tiết này làm nổi bật sự hy sinh và lòng nhân của đồng đội Kiến.

Câu 5. Tại sao lời nhắc về Hoà là "lời nhắc về niềm vui, niềm thảm, thương lam và niềm nghèo nàn nhất trong kí ức chiến tranh của Kiến"?

Trả lời: Lời nhắc về Hoà là "lời nhắc về niềm vui, niềm thảm, thương lam và niềm nghèo nàn nhất trong kí ức chiến tranh của Kiến" vì Hoà đại diện cho niềm vui và sự hy vọng trong cuộc chiến tranh đầy đau khổ.

Câu 6. Suy nghĩ, cảm nhận của Kiến về chiến tranh và sự hi sinh của đồng đội như thế nào? Em ấn tượng với cảm nghĩ nào nhất? Vì sao?

Trả lời: Kiến cảm nhận về chiến tranh và sự hi sinh của đồng đội:

  • Chiến tranh để lại dấu ấn sâu sắc.
  • Sự hi sinh làm nổi bật giá trị của tình đồng đội.

Em ấn tượng với cảm nghĩ: "Kiến nếu không nhờ có Hoà cùng biết bao đồng đội thân yêu ruột thịt, vô số và vô danh, những người lính thường, những liệt sĩ của lòng nhân, đã làm sáng danh đất nước này và đã làm nên vẻ đẹp tinh thần cho cuộc kháng chiến..."

Câu 7. Nhan đề "Ánh sáng cứu rỗi" có liên quan như thế nào đến chủ đề của đoạn trích? Nếu được đặt lại, em sẽ chọn nhan đề gì?

Trả lời: Nhan đề "Ánh sáng cứu rỗi" liên quan đến chủ đề:

  • Ánh sáng của sự cứu rỗi, của tình đồng đội.

Nếu được đặt lại, em sẽ chọn nhan đề: "Ánh sáng trong bóng tối chiến tranh" để làm nổi bật sự đối lập giữa chiến tranh và sự cứu rỗi.

Trang 49 — Thiếu nữ và cây sồi già bên đường

1. Chuẩn bị

  • Đọc trước đoạn trích Thiếu nữ và cây sồi già bên đường, tìm hiểu thêm thông tin về tác giả Lép Tôn-xtôi và bộ tiểu thuyết Chiến tranh và hoà bình.
  • Đọc nội dung giới thiệu sau đây để hiểu xuất xứ đoạn trích:

Giữa năm 1805, khi các binh đoàn thiện chiến của Na-pô-lê-ông (Napoleon) đang hành quân tiến dần về phía đông thì các quý tộc Nga ở thủ đô Pê-téc-bua (Saint-Petersburg) chỉ biết tụ tập tiệc tùng, kiếu vũ, cờ bạc và tán gẫu. Công tước An-đrây Bôn-côn-xki (Andrei Bolkonsky) cảm thấy cuộc sống quý tộc ở thủ đô quá nhàm chán, già đời và vô nghĩa. An-đrây quyết định nhập ngũ, trở thành quân viên chính, làm sĩ quan phụ bên cạnh tướng Cu-tu-dốp (Koutouzov), mơ sẽ lập được chiến công hiển hách, có được vinh quang chói lọi như Na-pô-lê-ông. Sau khi trải qua cuộc viễn chinh ở chiến trường Au-xtéc-lít (Austerlitz), chàng thi cửng ngọ, trở về nhà đúng lúc vợ chàng tát thất vọng và mất mát liên tiếp khiến chàng bi quan về cuộc sống. Mùa xuân năm 1809, An-đrây có chuyến đi đến nhà bá tước Rô-xtốp (Rostov), tình cờ gặp cô gái Na-ta-sa (Natasha), con gái của bá tước.

Đoạn trích dưới đây kể về những thay đổi trong tâm trạng của An-đrây trong và sau chuyến đi đến nhà bá tước Rô-xtốp.

2. Đọc hiểu

1. Vì những công việc giám hộ điền trang Ri-a-dan (Ryazan), công tước An-đrây phải tiếp xúc với viên đoản quý tộc là bá tước I-li-a An-đrê-ê-vich Rô-xtốp (Ilya Andreyevich Rostov), và vào trung tuần tháng Năm, công tước An-đrây đến nhà ông ta.

Mùa xuân bấy giờ đã chuyển sang tiết oi bức. Rừng đã khoác bộ áo xanh um tùm, không khí đầy bụi và khi trời nóng nực đến nổi hớp hơi đi ngang chỗ cỏ nước là thấy thêm tầm.

(***) Nhan đề do người biên soạn sách đặt.

(1) Đốc quản quý tộc: một người do các gia đình quý tộc trong một tỉnh hay một huyện bầu ra để lo các công việc riêng của giới quý tộc và giữ một chức vụ tương ứng trong các cơ quan tự quản của địa phương.

Trang 51 —

Câu hỏi:

  • Minh họa dưới đây liên quan gì đến nội dung văn bản?

Trả lời: Minh họa dưới đây liên quan đến nội dung văn bản vì nó thể hiện hình ảnh nhân vật Na-ta-sa đang ngồi bên cửa sổ, ngắm trăng, thể hiện tâm trạng vui tươi, cảm giác bay bồng của nhân vật.

Hình ảnh minh họa có chú thích: "Na-ta-sa ở Ó-trát-nôi-ê, minh hoạ của Đ. A. Xmari-nốp (D. A. Shmarinov) (Ảnh: tretyakovgallerymagazine.com)"

Điều này cho thấy, bức tranh liên quan trực tiếp đến bối cảnh và nhân vật trong đoạn trích.