Trang 38 — Sơn Thần Thủy Thần
Câu 1. Thủy thần nghe tin, cũng họp các loài thủy tộc bản rằng:
- Nước chảy chỗ chũng, việc thường xưa nay. Bình phong bến sẽ không ta thì còn ai. Nếu ta lấy được Ngọc Tỳ, sẽ làm một cung bằng ngọc châu giữa bề, đem cho nàng trong màn giao cảm, mà ngâm nghĩa, mà châm sóc. Dưới nước thì các loài thủy tộc là thần thiếp của ta, trên trời ta lại làm chủ nhân của Đế nữ, hiển vinh biết nhường nào!
Rồi cười ngựa vậy vung, rẻ nước bay lên.
Hai thần gặp nhau ngoài ngọc môn, song song tiến vào. Một người cao mà đen, một người thấp mà trắng, cùng lạy trước sân rồng rồi song song cùng đứng.
Thường Đế sai thị vệ truyền rằng:
- Hai vị ở đâu? Họ tên là gì? Đến đây có việc chi? Phải nói cho minh bạch.
Hai thần tiến lên xưng họ tên, rồi nói tiếp:
- Nghe nói bệ hạ mở lâu "Đài phượng". Hai tiểu thần đây tuy không có sắc đẹp chín vẻ, tiếng khen bẩy được, nhưng thủ đoạn cao cường, không kém gì điểm thái bình ấy. Chỉ hiểm chưa hiểu nguyện ước ba sinh ra sao, y định của bệ hạ thế nào mà thôi.
Ngọc Hoàng giả bộ tươi cười rằng:
- Trầm ngự trị văn phòng, hiện có một gái. Nếu kén được một người tài thuật tương ưng, trẫm sẽ gả ngay cho. Hai người có phép thần diệu, đều phải trò tài cho trẫm xem.
Sơn thần nghe xong, tức thì xua tay lên quầng không, chỉ vào cung khuyết ở trước mặt Ngọc Hoàng, lập tức biến thành gò núi. Có ngọn lò mờ như Bích Phong, có chỗ rò rãnh như Quản Ngọc, có chim đẹp bay đậu, có thú lạ lại qua. Không phải nhích đi một bước mà cảnh tượng đã khác ngàn vạn lần. Một lát, quỳ khóc thần sâu, núi rèo hang ưng, có hồ gầm gấu rống, có thỏ săn mòm nuốt được con voi, có thử chim cánh giương như mây phủ. Những người hậu hĩnh quanh, tai nghe mà tựa hồ không muốn nghe, mắt trông mà tựa hồ không dám trông.
Ngọc Hoàng gật đầu rằng:
- Tài giỏi!
Sơn thần lại cất tay xua một cái: cung khuyết lại y nguyên như cũ.
Trả lời:
- Các câu hỏi trong trang:
- "Thủy thần nghe tin, cũng họp các loài thủy tộc bản rằng:..."
Trang 38 — Sơn Thần Thủy Thần
Câu 1. Thủy thần nghe tin, cũng họp các loài thủy tộc bản rằng:
- Nước chảy chỗ chũng, việc thường xưa nay. Bình phong bến sẽ không ta thì còn ai. Nếu ta lấy được Ngọc Tỳ, sẽ làm một cung bằng ngọc châu giữa bề, đem cho nàng trong màn giao cảm, mà ngâm nghĩa, mà châm sóc. Dưới nước thì các loài thủy tộc là thần thiếp của ta, trên trời ta lại làm chủ nhân của Đế nữ, hiển vinh biết nhường nào!
Rồi cười ngựa vậy vung, rẻ nước bay lên.
Hai thần gặp nhau ngoài ngọc môn, song song tiến vào. Một người cao mà đen, một người thấp mà trắng, cùng lạy trước sân rồng rồi song song cùng đứng.
Thường Đế sai thị vệ truyền rằng:
- Hai vị ở đâu? Họ tên là gì? Đến đây có việc chi? Phải nói cho minh bạch.
Hai thần tiến lên xưng họ tên, rồi nói tiếp:
- Nghe nói bệ hạ mở lâu "Đài phượng". Hai tiểu thần đây tuy không có sắc đẹp chín vẻ, tiếng khen bẩy được, nhưng thủ đoạn cao cường, không kém gì điểm thái bình ấy. Chỉ hiểm chưa hiểu nguyện ước ba sinh ra sao, y định của bệ hạ thế nào mà thôi.
Ngọc Hoàng giả bộ tươi cười rằng:
- Trầm ngự trị văn phòng, hiện có một gái. Nếu kén được một người tài thuật tương ưng, trẫm sẽ gả ngay cho. Hai người có phép thần diệu, đều phải trò tài cho trẫm xem.
Sơn thần nghe xong, tức thì xua tay lên quầng không, chỉ vào cung khuyết ở trước mặt Ngọc Hoàng, lập tức biến thành gò núi. Có ngộn lò mờ như Bích Phong, có chỗ rò rãnh như Quản Ngọc, có chim đẹp bay đậu, có thú lạ lại qua. Không phải nhích đi một bước mà cảnh tượng đã khác ngàn vạn lần. Một lát, quỳ khóc thần sâu, núi rèo hang ưng, có hồ gầm gấu rống, có thỏ săn mòm nuốt được con voi, có thử chim cánh giương như mây phủ. Những người hậu hĩnh quanh, tai nghe mà tựa hồ không muốn nghe, mắt trông mà tựa hồ không dám trông.
Ngọc Hoàng gật đầu rằng:
- Tài giỏi!
Sơn thần lại cất tay xua một cái: cung khuyết lại y nguyên như cũ.
Trả lời:
- Các câu hỏi trong trang không được nêu rõ, nhưng có thể trả lời dựa trên nội dung.
Trang 38 — Sơn Thần Thủy Thần
Câu hỏi suy ngẫm:
Trả lời:
- Nội dung chính của văn bản là câu chuyện về cuộc gặp gỡ và thi tài của Sơn Thần và Thủy Thần trước Ngọc Hoàng.
Trang 38 — Sơn Thần Thủy Thần
Câu hỏi:
Trả lời:
- Văn bản cho thấy sự tài giỏi và sáng tạo của Sơn Thần khi biến hóa thành cảnh núi non hùng vĩ chỉ bằng một cái xua tay. Ngọc Hoàng đánh giá cao tài năng này qua câu: "Tài giỏi!".
Trang 38 — Lời bàn của Nam Sơn Thúc
Câu hỏi:
Trả lời:
Trang này chỉ chứa phần trích dẫn văn bản "Lời bàn của Nam Sơn Thúc" từ tác phẩm, không có câu hỏi nào.
Do đó, nội dung trả lời là:
Trang 39 — Những cung bậc tâm trạng
Câu hỏi trong phần "Giới thiệu bài học":
Câu hỏi trong phần "Yêu cầu cần đạt":
- Nhận biết và phân tích được một số yếu tố về thi luật của thơ song thất lục bát như: vần, nhịp, số chữ, số dòng trong một khổ thơ; sự khác biệt so với thơ lục bát.
Trả lời:
- Thơ song thất lục bát là thể thơ truyền thống của Việt Nam, thường được sử dụng trong các tác phẩm văn học cổ điển.
- Các yếu tố về thi luật bao gồm:
- Vần: Thường có vần chân và vần lưng, tạo sự liên kết giữa các dòng thơ.
- Nhịp: Nhịp chẵn (mỗi nhịp 2 tiếng).
- Số chữ: Một khổ thơ thường gồm 2 dòng với số chữ cố định: dòng 1 có 7 chữ, dòng 2 có 6 chữ.
- Số dòng: Thông thường là 2 dòng trong một khổ.
- Sự khác biệt so với thơ lục bát:
- Thơ lục bát có số chữ linh hoạt hơn (dòng 6 hoặc 8 chữ) và thường ngắt nhịp chẵn.
- Nhận biết và phân tích được tình cảm, cảm xúc, cảm hứng chủ đạo của người viết thể hiện qua văn bản.
Trả lời:
- Tình cảm và cảm xúc trong bài học thường xoay quanh "những cung bậc tâm trạng" của con người.
- Cảm hứng chủ đạo thể hiện qua văn bản thường là sự sâu lắng, thân thương và gần gũi với tâm hồn người Việt.
- Nhận biết và phân tích được mối quan hệ giữa nội dung và hình thức của văn bản văn học.
Trả lời:
- Mối quan hệ giữa nội dung và hình thức trong văn học rất chặt chẽ.
- Nội dung (ý nghĩa, tư tưởng, tình cảm) thường được thể hiện qua hình thức (ngôn ngữ, cấu trúc, biện pháp tu từ).
- Ví dụ: Hình thức thơ song thất lục bát giúp thể hiện nội dung một cách tinh tế và sâu sắc.
- Nhận biết và phân tích được tác dụng của các biện pháp tu từ: chơi chữ, điệp thanh và điệp vần.
Trả lời:
- Chơi chữ: Tạo cách diễn đạt độc đáo, tăng tính nghệ thuật.
- Điệp thanh: Tạo âm điệu, nhấn mạnh ý tưởng.
- Điệp vần: Liên kết các dòng thơ, tạo nhịp điệu.
- Viết được văn bản nghị luận phân tích một tác phẩm văn học: phân tích nội dung chủ đề, những nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật của tác phẩm và hiệu quả thẩm mĩ của nó.
Trả lời:
- Khi phân tích một tác phẩm văn học, cần:
- Xác định nội dung chủ đề: Ý nghĩa chính của tác phẩm.
- Phân tích hình thức nghệ thuật: Thể thơ, ngôn ngữ, biện pháp tu từ.
- Đánh giá hiệu quả thẩm mĩ: Tác động của tác phẩm đến người đọc.
- Biết thảo luận về một vấn đề đáng quan tâm trong đời sống phù hợp với lứa tuổi.
Trả lời:
- Thảo luận cần dựa trên vấn đề cụ thể, gần gũi với cuộc sống của học sinh lớp 9.
- Cần trình bày quan điểm rõ ràng, lý giải hợp lý.
- Yêu thương, đóng cảm với con người và trân trọng vẻ đẹp của cuộc sống.
Trả lời:
- Đây là một yếu cầu về thái độ sống: trân trọng và yêu quý cuộc sống, con người xung quanh.