Trang 125 —
Câu 1. Vấn đề mà cuộc phỏng vấn đề cập được trình bày ở phần nào của văn bản?
Trả lời: Vấn đề mà cuộc phỏng vấn đề cập được trình bày trong phần "Sau khi đọc" của văn bản, cụ thể là ở phần "Trả lời câu hỏi".
Câu 2. Vấn đề chính của cuộc phỏng vấn được triển khai bằng mấy câu hỏi? Nêu rõ mối quan hệ giữa vấn đề chính và các nội dung được triển khai trong hệ thống câu hỏi phỏng vấn.
Trả lời: Vấn đề chính của cuộc phỏng vấn được triển khai bằng 2 câu hỏi chính:
- Nếu có cỗ máy thời gian, có bao giờ nhà văn muốn quay trở lại thời kì tác giả là người viết trong một thời đại mà văn từ và sách in là độc tôn?
- (Không trích dẫn trực tiếp câu hỏi thứ hai nhưng nó được ngầm hiểu là câu hỏi kết thúc cuộc phỏng vấn)
Mối quan hệ giữa vấn đề chính và các nội dung được triển khai:
- Vấn đề chính xoay quanh quan điểm của nhà văn về việc quay trở lại quá khứ và vai trò của người viết trong thời đại hiện nay.
- Các câu hỏi được đặt ra nhằm khai thác sâu hơn về tư tưởng của nhà văn, giúp làm rõ lập luận và quan điểm của ông.
Câu 3. Câu trả lời của người được phỏng vấn có quan hệ như thế nào với vấn đề được nêu trong câu hỏi?
Trả lời: Câu trả lời của người được phỏng vấn có quan hệ chặt chẽ với vấn đề được nêu trong câu hỏi.
- Nhà văn thể hiện quan điểm rằng: "Chúng ta vẫn nên tuân theo dòng chảy tự nhiên. Tôi không muốn đi ngược lại quy luật phát triển và nhà văn được hưởng những biệt lệ. Tôi không muốn để người khác sống thay thời đại mình."
- Điều này trực tiếp trả lời cho câu hỏi về việc có muốn quay trở lại quá khứ hay không, đồng thời giải thích lý do tại sao.
Câu 4. Những yếu tố ngôn ngữ nào thể hiện phép lịch sự và ý thức tôn trọng người được phỏng vấn trong cách đặt vấn đề, triển khai vấn đề và kết thúc cuộc phỏng vấn?
Trả lời: Những yếu tố ngôn ngữ thể hiện phép lịch sự và ý thức tôn trọng:
- Đặt vấn đề: Câu hỏi được đặt ra một cách khéo léo, có tính chất đối thoại.
- Triển khai vấn đề:
- Người phỏng vấn sử dụng các cụm từ như "Xin phép được hỏi ông một câu nữa" thể hiện sự tôn trọng và lịch sự.
- Lời lẽ nhẹ nhàng, tránh sự áp đặt hay chỉ trích.
- Kết thúc cuộc phỏng vấn:
- Câu kết "Xin trân trọng cảm ơn nhà văn và kính chúc nhà văn sức khoẻ" thể hiện sự tôn trọng và lịch sự.
Viết kết nối với đọc
Nếu được phỏng vấn một nhà văn hoặc nhà thơ về một vấn đề mà em quan tâm, em sẽ chọn vấn đề gì? Nêu 3 - 5 câu hỏi mà em dự định trao đổi với tác giả đó, đồng thời đóng vai tác giả để trả lời các câu hỏi vừa nêu.
Trả lời: Nếu được phỏng vấn một nhà văn hoặc nhà thơ về vấn đề "Vai trò của người đọc trong thời đại công nghệ số," em sẽ đặt các câu hỏi sau:
- Theo ông/bà, người đọc cần làm gì để phát triển khả năng tự học và vận dụng kiến thức trong thời đại công nghệ số?
- Ông/bà có nghĩ rằng công nghệ số đang thay đổi cách người đọc tiếp cận văn học không? Nếu có, ông/bà đánh giá điều này như thế nào?
- Ông/bà có lời khuyên gì cho thế hệ trẻ về việc duy trì thói quen đọc trong thời đại công nghệ số?
Đóng vai tác giả để trả lời:
- "Người đọc cần rèn luyện khả năng tự học và biết cách tận dụng công nghệ để mở rộng kiến thức."
- "Có, công nghệ số đang thay đổi cách người đọc tiếp cận văn học, nhưng điều quan trọng là phải biết sử dụng công nghệ một cách hợp lý."
- "Thói quen đọc cần được duy trì thông qua việc chọn lọc nguồn sách và sử dụng công nghệ như một công cụ hỗ trợ."
Trang 126 — Bên mộ cụ Nguyễn Du
Câu 1. Với hiểu biết của em về lịch sử văn học Việt Nam, hãy lên danh mục những tác phẩm tiêu biểu cần đọc trong từng thời kì. Chọn đọc một số tác phẩm mà em yêu thích và ghi chú thông tin vào phiếu đọc theo gợi ý sau:
a. Mối quan hệ giữa tác phẩm và bối cảnh lịch sử, xã hội.
b. Nguồn gốc thể loại, chữ viết, đề tài và hình tượng trong tác phẩm.
c. Đặc điểm nổi bật về nghệ thuật, nội dung của tác phẩm.
d. Dự đoán ảnh hưởng, tác động của môi trường văn học tới những yếu tố trong tác phẩm: mối quan hệ giữa tác phẩm và thời kì, giai đoạn văn học; với các tác phẩm khác,...
e. Những thông điệp, bài học mà bản thân có thể rút ra từ việc đọc tác phẩm.
Trả lời: Việc đọc và lập danh mục các tác phẩm tiêu biểu trong từng thời kì văn học Việt Nam giúp chúng ta hiểu rõ hơn về sự phát triển của văn học qua các giai đoạn lịch sử.
a. Mối quan hệ giữa tác phẩm và bối cảnh lịch sử, xã hội:
- Ví dụ: Tác phẩm Truyện Kiều của Nguyễn Du phản ánh sâu sắc xã hội phong kiến Việt Nam vào thế kỉ 18 với các vấn đề về lễ giáo, số phận con người.
b. Nguồn gốc thể loại, chữ viết, đề tài và hình tượng trong tác phẩm:
- Truyện Kiều là tiểu thuyết bằng thơ, viết bằng chữ Nôm, đề tài về số phận con người, hình tượng nhân vật chính Kiều.
c. Đặc điểm nổi bật về nghệ thuật, nội dung của tác phẩm:
- Nghệ thuật: Sử dụng ngôn ngữ hoa mỹ, kết cấu chặt chẽ, hình ảnh giàu tính biểu tượng.
- Nội dung: Phản ánh xã hội phong kiến, thương cảm trước số phận con người.
d. Dự đoán ảnh hưởng, tác động của môi trường văn học tới những yếu tố trong tác phẩm:
- Tác phẩm ảnh hưởng bởi văn học cổ điển Trung Quốc và bối cảnh xã hội Việt Nam thời đó.
e. Những thông điệp, bài học mà bản thân có thể rút ra từ việc đọc tác phẩm:
- Bài học về nhân quả, về sự tàn cru với những kẻ bạc nghĩa,...
Câu 2. Gặp gỡ độc giả "đặc biệt"
Đọc văn bản dưới đây hoặc sưu tầm, tìm đọc một số văn bản có nội dung, cảm xúc tương đồng và ghi chép các thông tin về những vấn đề sau:
a. Mối quan hệ giữa thể loại, đề tài, hình tượng hoặc một số chi tiết nghệ thuật trong văn bản với những văn bản khác (mà em đã đọc, tìm hiểu).
b. Tính chất "đặc biệt" của tác giả - độc giả trong văn bản.
Bên mộ cụ Nguyễn Du
VƯƠNG TRỌNG
Tưởng rằng phất bạc Đam Tiên
Ngỡ đâu cụ Nguyễn Tiên Điền nằm đây
Ngừng trời cao, cúi đất dày
Cắn môi, tay nắm bàn tay của mình
Một vùng cỏn biếc trồng trinh
Cụ cũng thắp lọai chúng sinh nằm kế.
Hút tâm chẳng cảnh hoa lê
Bạch đàn đôi ngọn gió về nỉ non
Xác xao lá cỏ héo hon
Bản chân cát bụi, lối mòn nhỏ nhoi
Lặng yên bên nấm mộ rồi
Chưa tin mình đã đến nơi mình tìm!
Trả lời:
a. Mối quan hệ giữa thể loại, đề tài, hình tượng hoặc một số chi tiết nghệ thuật trong văn bản với những văn bản khác (mà em đã đọc, tìm hiểu):
- Thể loại: Văn bản trên là một bài thơ, thể hiện tình cảm sâu nặng với Nguyễn Du khi đến thăm mộ của ông.
- Đề tài: Đề tài về sự tiếc thương, kính trọng đối với đại thi hào Nguyễn Du.
- Hình tượng: Hình tượng Nguyễn Du được thể hiện qua những hình ảnh ẩn dụ như "phất bạc Đam Tiên".
b. Tính chất "đặc biệt" của tác giả - độc giả trong văn bản:
- Tác giả: Vương Trọng thể hiện sự ngưỡng mộ và tiếc thương sâu sắc với Nguyễn Du qua cách dùng từ, hình ảnh giàu tính biểu tượng.
- Độc giả: Độc giả sẽ cảm nhận được sự trang nghiêm, tôn kính dành cho Nguyễn Du.
Trang 127 — THÁCH THỨC THỨ HAI: Quảng bá giá trị của sách
Câu 1. THÁCH THỨC THỨ HAI: Quảng bá giá trị của sách
Trả lời: Để tiếp nối các hoạt động của dự án đọc sách, với vai trò một độc giả yêu thích sách, em hãy thực hiện hoạt động viết để quảng bá giá trị của sách, chia sẻ những điều bổ ích, thú vị mà em đã thu nhận được từ việc đọc. Hãy vận dụng kĩ năng mà em đã rèn luyện, thực hành từ các dự án đọc sách trước đây để tạo ra các sản phẩm viết có sự kết hợp ngôn ngữ và các phương tiện phi ngôn ngữ (hình ảnh, sơ đồ, mô hình, ...) một cách sáng tạo, hiệu quả và có sức thu hút với người đọc.
Câu 2. Viết bài quảng cáo về sách dưới hình thức văn bản đa phương thức
Trả lời:
- Nêu được thông tin chính xác, cụ thể và đầy đủ về cuốn sách cần được quảng cáo: tên sách, tác giả, nhà xuất bản, đặc điểm nghệ thuật và nội dung.
- Ngôn ngữ ngắn gọn, gây được ấn tượng, trình bày mạch lạc; có sự tương thích giữa ngôn ngữ và yếu tố phi ngôn ngữ (hình ảnh và âm thanh).
- Thu hút được sự chú ý, tạo được niềm tin đối với người đọc về cuốn sách cần được quảng cáo.
Trang 128 — Chuyện lạ Phi châu - cuốn sách tươi mới về lục địa cổ kính!
Tuy nhiên, dựa trên nội dung trong trang, có thể xác định một số nhiệm vụ:
1. Đặt nhan đề cho bài quảng cáo.
Trả lời: Nhan đề cho bài quảng cáo có thể là: "Khám phá Châu Phi - Hành trình đến lục địa cổ kính!" hoặc đơn giản là "Chuyện lạ Phi châu - cuốn sách tươi mới".
2. Sử dụng hình ảnh minh họa.
Trả lời: Hình ảnh minh họa được sử dụng trong bài quảng cáo gồm:
- Hình ảnh bìa sách "Chuyện lạ Phi châu" với hoa hồng, kính hiển vi, bản đồ, và các hình ảnh động vật, thực vật đặc trưng của Châu Phi.
- Hình ảnh tác giả Hào Phạm Fiori cầm cuốn sách.
3. Cung cấp thông tin về bối cảnh, tác giả và đặc điểm nghệ thuật, nội dung của cuốn sách.
Trả lời:
- Bối cảnh: Cuốn sách "Chuyện lạ Phi châu" của Hào Phạm Fiori.
- Tác giả: Hào Phạm Fiori, một họa sĩ theo học kiến trúc tại Ý, người có nhiều kinh nghiệm du lịch trên khắp các nẻo đường thế giới.
- Đặc điểm nghệ thuật và nội dung:
- Những bài tản văn, tùy bút, bút ký trong cuốn sách là những điều mắt thấy, tai nghe, tay chạm và đôi chân đằm sâu từng bước của Hào Phạm Fiori trên những nẻo đường, miền đất giàu và bị ẩn và sỏi sức nóng, sức sống châu Phi.
- Cuốn sách mang đến những trải nghiệm tươi mới, thú vị về một lục địa già, cổ kính nhưng vẫn chưa đựng biết bao điều mới lạ.
4. Cung cấp thông tin xuất bản, phát hành và hình ảnh minh họa bổ sung.
Trả lời:
- Cuốn sách được ấn hành trên cơ sở sự hợp tác của WingsBook và Nhà xuất bản Kim Đồng.
- Cuốn sách dành cho những người trẻ tuổi và yêu mến vẻ đẹp tươi trẻ, điểm lệ, khác biệt trong đôi mắt, trái tim con người và những xứ sở xa xôi, bị ẩn, căng tràn sức sống.
- Hình ảnh bổ sung: bức ảnh "Du khách và các thổ dân Sam-bu-ru Ke-ni-a (Samburu Kenya) (2013)" thể hiện sự tương tác giữa du khách và người dân địa phương.